Eşel Mobil Uygulamasıyla Akaryakıt Fiyatlarında Yenilik!
Yeni uygulama, özellikle küresel enerji piyasalarında yaşanan dalgalanma ve döviz kurlarındaki hareketliliğin iç piyasaya etkisini azaltmayı hedefliyor. Uluslararası petrol fiyatları ya da kur kaynaklı maliyet artışlarının büyük bölümü vergi ayarlamasıyla dengelenecek, böylece pompa fiyatlarındaki artışın hızı düşürülecek.
Bölgesel Gerilim Fiyatları Yukarı Çekti
Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimin enerji piyasalarını etkilediği dönemde alınan karar, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri hamleleri ile İran’ın Hürmüz Boğazı çevresindeki adımlarının küresel petrol arzına endişe katmasının bir sonucu olarak dikkat çekiyor. Bu gelişmeler, ham petrol fiyatlarında yükselişe neden olurken, Türkiye’deki akaryakıt maliyetleri üzerinde baskı oluşturdu.
Son olarak, motorin fiyatlarına yapılması beklenen büyük zam, eşel mobil sisteminin tekrar devreye alınacağı beklentisiyle askıya alındı. Düzenlemenin resmiyet kazanmasıyla birlikte, yüksek oranlı artışların önemli bir kısmı vergi indirimi sayesinde karşılanacak.
Sistem Nasıl İşleyecek?
Eşel mobil uygulaması, akaryakıtın rafineri çıkış fiyatı ile pompa satış fiyatı arasındaki farkı vergi üzerinden ayarlamaya dayanıyor. Dış kaynaklı maliyet artışı olduğunda, aynı miktarda veya belirlenen oranda ÖTV indirimi yapılarak fiyat artışının tüketiciye yansıması sınırlandırılıyor.
Örneğin, litre fiyatında dış etkenler nedeniyle artış yaşandığında, bu artışın yüzde 75’i kadar ÖTV muafiyeti uygulanacak. Böylece fiyat artışı doğrudan pompaya yansımayacak ya da daha az hissedilecek. Fiyatların düşmesi durumunda ise daha önce kaldırılan ÖTV aşamalı olarak yeniden yükseltilerek kamu gelir dengesi korunacak.
Dört Yıl Sonra Yeniden Uygulamada
Eşel mobil sistemi, Türkiye’de daha önce uygulanmış ve 2021’in sonlarında kur ve maliyet artışlarının hızlanması nedeniyle kademeli olarak sonlandırılmıştı. Yaklaşık dört yıl aradan sonra, küresel enerji fiyatlarındaki artış ve jeopolitik risklerin artmasıyla birlikte sistem yeniden yürürlüğe konuldu.
